FIFA ve Sentetik Çim

FIFA’nın SENTETiK ÇiME BAKIŞI: FIFA RECOMMENDED SERTiFiKASI

 

Uluslararası Futbol Federasyonları Birliği yani bilinen adı ile FIFA, 1960’larda başlayan bu ilk sentetik çim denemelerine ve bu alanda yaşanan gelişmelere karşı duyarsız kalmayıp bu konudaki kalite standartlarını belirlemeye karar vererek FIFA Quality Concept (FIFA Kalite Konsepti) ile Sentetik Çimin futbol zeminlerinde kullanımına yeşil ışık yaktı. FIFA’nın bu yaklaşımı ile “FIFA Recommended” Sertifikalı sahalarda resmi müsabakalar yapılmasına izin verildi. Bu yaklaşım daha sonra birçok ulusal federasyon tarafından benimsendi ve sentetik çime yönelik standartların belirlenmesini sağladı.

FIFA’nın buradaki yaklaşımı doğal çimi benchmark alarak sentetik çimin doğal çimin tüm karakteristik özelliklerine sahip olmasını sağlamak ve bunu sürekli olarak her koşulda korumasını amaçlıyordu. Bu yaklaşım da ikiye ayrılıyordu kalite ve etkileşim: 

  • Kalite için tercih edilecek sentetik Çimin asgari sahip olması gereken koşullar belirleniyor (aşınma Direnci, Güneşe Karşı UV dayanımı, vb.)
  • Etkileşimde ise oyuncunun ve topun zeminle etkileşiminin Doğal Çim ile ayni olması hedefleniyordu.(Şok Emicilik, Top Sekmesi ve Cilt Tahrişi, vb.)

Şu anda belirlenen hedeflere ulaşıldı ve artık hedefler daha büyük, Doğal Çimden daha iyisini yapabilmek. FIFA başkanı BLATTER "Futbolun geleceği sentetik Çimdedir" açıklaması ile bunu dile getiriyor zaten. Özetle FIFA Recommended Sertifikasına Sahip bir Saha Gerek kalite gerekse sağlık ve oyun kalitesi acısından FIFA tarafından onaylanmış bir saha anlamına geliyor. 

Peki nedir bu “FIFA Recommended” Sertifikası? Nasıl Alınır?

Tercüme Edilmiş Anlamı “FIFA Tavsiye” Sertifikası. Kısaca Sistem Su şekilde çalışıyor; Sentetik Çim Üreticileri Ürünlerini FIFA’nın belirlemiş olduğu kalite ve oyun karakteristiği kriterlerine göre geliştirip üretiyorlar ve bu ürünlerini yine FIFA’nın akredite ettiği araştırma ve geliştirme laboratuvarları tarafından detaylı ve gelişmiş testlere tabi tutuyorlar, bu testler sırasında ürünlerin kalitesinin yansıra Top  zemin etkileşimi ve ayrıca Oyuncu  zemin etkileşimi ölçülüyor ve FIFA’nın belirlediği kriterlere uygun olup olmadığı belirleniyor.

Uygun olan ürünler sahalara döşenmeye hak kazanıyor ancak iş bununla bitmiyor. Sonrasında aynı ürünün sahada döşeme sonrası da aynı performansı gösterip göstermediğinin sahada ölçümü yapılıyor. Tüm bu uzun ve zorlu sürecin sonunda ürün belirlenen kriterleri sahada da sağlıyor ise  bu saha “FIFA Recommended” belgesi almaya hak kazanıyor. Bir ürün ile yola çıkan bir üreticinin; Ar-Ge ve Test ve Sertifikalandırma süreci 6 Ay ile 1 yıl arası süreçte gerçekleşiyor ve toplam 400.000 ila 550.000 Euro’yu buluyor.

Yapılan testler ürünlerin aşınma dayanımı, Güneşe Karşı Dayanımı, Darbe Emicilikleri, Futbol Topuna verdikleri reaksiyon ve etkileri, Oyuncu Cildine etkilerine varana kadar detaylı bir incelemeden geçtikten sonra ancak Sahalara döşenebiliyor. Sentetik Çim Saha diyerek geçtiğiniz ürünün arkasında çok ciddi bir Ar-Ge, Know-How bulunuyor doğrusu.

An itibari ile sentetik Çimde gelinen nokta oyuncunun zeminle etkileşimde Doğal Çimin sağladığı her şeyi sağlayabiliyoruz, taze biçilmiş çim Kokusunu bile verebiliyoruz. Topun zeminle etkileşimi ise fevkalade iyi durumda, sentetik çimin gelişimi açısından önyargılar haricinde önümüzde hiçbir engel yok.

Şu anda altyapıda sentetik Çim sahada yetişmemiş bir futbolcunun sentetik çime karşı önyargısını anlıyor ve saygıyla karşılıyoruz, ama buda değişecek geçtiğimiz 3 yılda Türkiye’de 200’ün üzerinde sentetik çim saha inşa edildi, 2011 yılında Spor Bakanlığının yatırım planında son 3 yılda yapılandan fazlası var dolayısı ile gelecekte altyapıdan yetişen oyuncuların büyük çoğunluğu zaten bu sahalardan yetişecek ve bu önyargıya sahip olmayacak. BLATTER'in dediği gibi olacak 

FUTBOL ‘un geleceği Sentetik Çimde olacak.

 

Sakatlanmalar ve Oyun Konforu

 

Şu anda yapılan bir çok bilimsel araştırma var, tüm araştırma sonuçları FIFA Recommended sertifikasına sahip bir sentetik Çimin Doğal Çim ile mukayesesi sonucunda aralarında hiçbir fark olmadığı hatta bazı kriterlerde sentetik çimin daha iyi sonuçlar verdiği bilinen bir gerçek. Zaten FIFA’nın bu konuyu bu denli desteklemesinin sebebi de bu, müsabakaların homojen standartlara sahip sahalarda oynanabilmesi ve bunun sonucunda takımlar arasında adil koşullarda mücadelenin sağlanması.  

Aslında sentetik çimin bir diğer talihsizliği de isminden kaynaklanıyor. Sentetik çim, Suni çim, Yapay çim ifadesi algılamadaki yanlışın başladığı yer. Bizim tercihimiz ise SPOR ÇİM'i şu anda dünyadaki tüm üreticiler bu ifadenin yaygınlaşması için ortak hareket ediyorlar.

Konuya SPOR Çim'i ile Doğal Çim Mukayesesi olarak bakarsak işin şekli çok değişecektir. Şu anda Türkiye’de bir Spor Çimi üzerinde müsabaka yapılabilmesi için sahanın döşenmesinden sonra FIFA tarafından akredite bir laboratuvar tarafından saha testleri yapılıyor sahanın 16 noktası çok zorlu testlere tabi tutuluyor ve ideal koşullardaki bir doğal çimin koşullarını sağlayıp sağlamadığı kontrol ediliyor. 

Ve can alıcı olan ama kimsenin aklına gelmeyen bir soru var. Peki ya Doğal Çim sahalar? İdeal bir Çim saha ile her Doğal Çim saha ayni koşullara sahip mi? İşte burası çok dikkat çekici, şu anda Sentetik çim döşenmiş sahalara yapılan testler doğal çim sahalara yapılsa, acaba kaç tane doğal çim saha ideal koşullara sahiptir? Kaç tanesi testleri geçebilir? Emin olun ki çok azı bu testleri geçebilir hatta iddia ediyoruz birçok birinci lig kulübünün sahası bu testleri geçemeyecektir. Sözün kısası, her çayır, her çimen futbol için ideal bir zemin oluşturmuyor. Spor çimi test ediliyor ve uygun ise müsabakaya izin veriliyor. 

FIFA bu durumun farkında ve spor çiminin gelişimini ve yaygınlaşmasını destekliyor, Hâlihazırda FIFA 21 yaş altı tüm Dünya Kupası  maçlarını sentetik çim sahalarda oynatıyor. Buna örnek olarak, HATKO olarak 2009 Nijerya’da düzenlediği U17 Dünya Kupası Çeyrek final müsabakalarının oynandığı ENUGU NAS Stadyumu Sentetik Çimi HATKO tarafından üretildi ve Türk Milli takımı bu sahada oynadığı Maçlarda büyük başari kazandı.  

FIFA’nın yanı sıra TFF de Sentetik Çim sahaları destekliyor, şu anda HATKO olarak Türkiye Futbol Federasyonu 9 İlde FIFA RECOMMENDED Sertifikasına sahip sahayı yaptırıyor ve bu konuda Türkiye Futbol Federasyonunun tercihi HATKO'dan yana oldu.